Iha 25 Juñu 2025, Konsellu Ministrus aprova ona, iha prinsípiu no ba konsulta públika, dokumentu ho títulu “Ekonomia Azul: Polítika no Planu Asaun ba Promosaun Ekonomia Tasi ida ne’ebé Reziliente no Sustentável iha Timor-Leste”.
Rekoñese katak dezenvolvimentu nasionál tenke hala’o husi no ba ema hotu, Governu lansa prosesu konsulta públika ida ne’ebé luan, hodi konvida:
- sidadaun no komunidade lokál;
- organizasaun sosiedade sivíl sira, inklui ONG sira;
- akademia no instituisaun edukasionál sira;
- setór privadu;
- parseiru dezenvolvimentu sira; no
- entidade públika kompetente sira, atu submete kontribuisaun konstrutivu ba versaun finál Polítika no Planu Asaun.
Faze dahuluk konsulta públika hala’o online husi loron 11 to’o 30 Setembru 2025.
Iha faze daruak, iha loron 21 Outubru, hala’o konsulta pesoál ho partisipasaun husi reprezentante sira maizumenus 700 husi teritóriu nasionál tomak, inklui Xefe Suku, Administradór Postu Administrativu no Prezidente Autoridade Munisípál sira, ho prezensa husi Primeiru-Ministru no Membrus Governu.
Kontribuisaun tomak sujeita ba análize detallu. Rekomendasaun sira ne’ebé konsidera relevante inkorpora ona iha dokumentu finál, hodi hametin ninia kualidade téknika, lejitimidade demokrátika no aliñamentu ho nasaun nia nesesidade konkreta.
Etapa sira tuirmai: Sosializasaun no Implementasaun
Governu, servisu hamutuk ho autoridade munisípál no lokál sira, sei hala’o prosesu ida kona-ba sosializasaun Polítika no Planu Asaun, ho foku partikulár ba komunidade kosteira no parte interesada prinsipál públiku no privada sira ne’ebé iha ligasaun ba tasi.
Prosesu sosializasaun ne’e ho objetivu atu:
- habelar luan konteúdu Polítika no Planu Asaun;
- esplika benefísiu no oportunidade ba komunidade no setór privadu;
- halibur rekomendasaun sira ba faze implementasaun, asegura katak medida sira adapta ba realidade lokál;
- hametin literasia oseanu no konxiénsia kona-ba importánsia ekosistema tasi ba dezenvolvimentu Timor-Leste.
Atu asesu Relatóriu Final Konsulta Públika Klik iha Né’e!